Δένδρα και θάμνοι

Οι όχθες του ποταμού είναι σκεπασμένες από πυκνή βλάστηση, στις οποίες κυριαρχούν τα πλατάνια, τα κλήθρα και οι ιτιές.Οι χαμηλότερες πλαγιές σκεπάζονται από δάση φυλλοβόλων με κύρια είδη το τσέρο, το σφενδάμι, τον ψευτοπλάτανο, τον φράξο, το γαύρο και την αστρυά. Σε μεγαλύτερα υψόμετρα οι πλαγιές σκεπάζονται από απέραντα πυκνά και σκοτεινά δάση ελάτης, είτε με αμιγή ή μικτά με κέδρα και φυλλοβόλα είδη ,όπως σφενδάμια και οξιές. Αμιγή δάση οξιάς καλύπτουν μεγάλες εκτάσεις στις πλαγιές της Ρόνας, του Αυγού και του Κέδρου.
Η παραγωγή ξυλείας στα πυκνά δάση γύρω από τον Ασπροπόταμο είναι μεγάλη, πλησιάζει τα 150.000 μ3 Η μεταφορά της ξυλείας γίνεται σταδιακά, πρώτα με μουλάρια ώς τον κοντινότερο δρόμο, όπου τα ξύλα στοιβάζονται σε ατελείωτες ντάνες, και από εκεί με φορτηγά, συνήθως δε διαρκεί μέχρι το επόμενο καλοκαίρι. Τα πλέον πυκνά και αδιατάρακτα ελατοδάση συναντώνται στον ορεινό όγκο του Αυγού, ανάμεσα στο Περτούλι και τη Μεσοχώρα.
Πέρα από τα όρια του δάσους απλώνονται τα υποαλπικά και αλπικά λιβάδια, σκεπασμένα με αραιούς θάμνους και ψυχρόφιλα είδη χόρτων, όπως Astragalus creticus, Daphne oleoidas, Stipa pennata και Festuca sp.Η βλάστηση τους είναι αρκετά υποβαθμισμένη λόγω υπερβόσκησης, μια και τα λιβάδια αυτά χρησιμοποιούνται ως θερινοί βοσκότοποι εδώ και αιώνες.

Γαύρος Δρυς Ελάτη Ιτιά Καστανιά Κλήθρο Οξύκεδρος Οξυά Οστρυά Πλατάνι Σφενδάμι Φράξος

Γαύρος (carpinus orientalis)

Είναι δέντρο που φτάνει σε ύψος μόλις τα 5-6 μέτρα. Έχει μεγάλη διάρκεια ζωής. Το βαρύ φύλο του είναι καλό για θέρμανση. Λόγω της σκληρότητας του χρησιμοποιείται στην κατασκευή εργαλείων, αλλά όχι στις κατασκευές, επειδή επηρεάζεται από τις ατμοσφαιρικές μεταβολές. Το φύλλωμά του είναι τροφή των ζώων. Τα άνθη του σχηματίζουν ίουλους. Τα αρσενικά εμφανίζονται πολλά μαζί, ενώ τα θηλυκά εμφανίζουν χαλαρούς βότρυς.

Δρυς(Quercus cerris) Βελανιδιά

Φτάνει σε ύψος μέχρι και τα 50 μέτρα και ζει περισσότερο από 5αιώνες.Τα φύλλα της είναι οδοντωτά. Είναι δέντρο φυλλοβόλο. Ο καρπός της είναι το βελανίδι που χρησιμεύει σαν τροφή των ζώων. Ο φλοιός της περιέχει τανίνη που χρησιμοποιείται στη βυρσοδεψία. Το ξύλο της είναι σκληρό, ανθεκτικό και δουλεύεται εύκολα, χρησιμοποιείται στην οικοδομική, την επιπλοποιία, τη ναυπηγική και την κατασκευή πατωμάτων.
Στην αρχαία Ελλάδα, η δρυς ήταν το δένδρο του Δια. Μέσα στους δρυμούς ζούσαν οι νύμφες , δρυάδες και αμαδρυάδες.

Ελάτη (Abies borisii Regis) Ελάτη του βασιλιά Βόρις

Είναι ευθυτενές, κομψό και αειθαλές δέντρο. Ο φλοιός της εκκρίνει ρητίνη και είναι λείος, με χρώμα λευκόφαιο. Τα φύλλα της είναι βελόνες. Είναι δέντρο με άνθη μόνοικα μονογενή. Τα ώριμα κλαδιά είναι κυλινδρικά, όρθια, με καλυπτήρια λέπια μεμβρανώδη που όταν ωριμάζουν πέφτουν.
Τα σπέρματα είναι τριγωνικά-ωοειδή με καστανό χρώμα.
Είναι φυτό ψυχρόβιο και ευδοκιμή σε γόνιμα, χαλαρά και σχετικά υγρά εδάφη ή σε ασβεστολιθικά πετρώματα. Πολλαπλασιάζεται με σπέρματα. Προσβάλλεται από το ημιπαράσιτο Viscum almum (το γνωστό γκυ) που φυτρώνει στα κλαδιά, τρυπά το ξύλο και το αχρηστεύει.
Το είδος Abies borisii Regis θεωρείται υβρίδιο που προήλθε από τη διασταύρωση της λευκής και της κεφαλληνιακής ελάτης κατά την εποχή των παγετώνων.
Το ύψος της φτάνει τα 20-35 μ. Τα αρσενικά άνθη σχηματίζουν κυλινδρικούς κιτρινο-ιώδεις ίουλους, ενώ τα θηλυκά κιτρινοπράσινους κώνους. Οι ώριμοι κώνοι έχουν μήκος έως 15 εκατοστά, είναι κυλινδρικοί με χρώμα από ανοικτό έως σκούρο καστανό και έχουν πολύ ρητίνη.
Το φύλο είναι σκληρό και βαρύ. Χρησιμοποιείται στην οικοδομική, για στύλους, βαρέλια, κιβώτια, χαρτί.

Ιτιά (salix alba, salix incana, salix sp.)

Είναι δέντρο με αυξημένες απαιτήσεις σε υγρασία. Γι’ αυτό φυτρώνει κατά μήκος ποταμών, ή σε ελώδη εδάφη. Βοηθά στη συγκράτηση του εδάφους και την αποφυγή της διάβρωσης. Τα κλαδιά της λυγίζουν χωρίς να σπάσουν, γι’ αυτό χρησιμοποιούνται στην καλαθοπλεκτική. Τα φύλα της, τα κλαδιά και οι οφθαλμοί της αποτελούν τροφή για πουλιά και ζώα.
Τα φύλα της είναι απλά, μεγάλα, επιμήκη, με κοντούς μίσχους. Τα αρσενικά και θηλυκά άνθη βρίσκονται σε διαφορετικά δέντρα.

Καστανιά (Custanea)

Είναι ωραίο φυλλοβόλο δέντρο, του οποίου τα φύλλα έχουν μήκος 10-20 εκατοστά, είναι δαντελωτά με πολλές νευρώσεις. Μεγαλώνει πολύ γρήγορα μέχρι την ηλικία των 60 ετών. Ζει 200-300 χρόνια. Την άνοιξη ανθίζει και καρποφορεί το φθινόπωρο. Οι καρποί της περικλείονται σε ακανθωτό περίβλημα. Καλλιεργείται για τον καρπό της αλλά και για το ξύλο της που είναι ανθεκτικό και δεν σαπίζει. Έτσι, χρησιμοποιείται στην οικοδομική και την επιπλοποιία.

Κλήθρο ή σκλήθρο ή άλνος ο κολλώδης (alnus glutinosa)

Είναι αυτοφυές και έχει σχετικά χαμηλό ύψος, αν και σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να φτάσει και τα 30 μέτρα. Το ξύλο του χρησιμοποιείται στη κατασκευή βαρελιών.

Οξύκεδρος (Juniperus Oxycedrus)

Είναι μικρό δέντρο ή θάμνος, που δεν έχει σχέση με τον κέδρο, που δεν υπάρχει αυτοφυής στην Ελλάδα. Αναπτύσσεται σε φτωχά, ξηρά και χαλικώδη εδάφη. Το φύλλωμα του, βελονωτό και αραιό, μένει πάντα πράσινο. Ο κώνος του έχει μέγεθος φράουλας. Το ξύλο του διατηρείται πολύ και έχει ευχάριστη οσμή.

Οξυά (Fagus sylvatia)

Είναι όμορφο φυλλοβόλο δέντρο που αναγνωρίζεται εύκολα από τον φλοιό της που είναι λεπτός και λείος. Τα φύλλα της έχουν μήκος από 8-15 εκατοστά με κοντό μίσχο και έντονες νευρώσεις ενώ τα άκρα της είναι αιχμηρά. Το φύλο της είναι λευκό ενώ στον αέρα γίνεται κοκκινωπό. Είναι το καλύτερο ξύλο για θέρμανση. Ευδοκιμεί σε εδάφη νωπά, πλούσια σε ανόργανες ουσίες. Απαιτεί μεγάλη ατμοσφαιρική υγρασία. Ζει 120-160 χρόνια. Πολλαπλασιάζεται με σπέρματα το φθινόπωρο και την άνοιξη. Τα φύλλα της έχουν ζωηρό πράσινο χρώμα που το φθινόπωρο γίνεται κοκκινωπό έως κίτρινο.

Οστρυά (Ostya carpinolia)

Είναι μικρό δέντρο που μοιάζει με γαύρο στον κορμό και τα φύλλα.Διαφέρουν στα άνθη, καθώς τα θηλυκά σχηματίζουν κώνους.

Πλατάνι (Platanus olientalis)

Είναι μακροβιώτατο δέντρο, ύψους έως 20 μ. Συναντάται αυτοφυές κατά μήκος των ποταμών, από τη χαμηλότερη έως υποαλπική περιοχή. Κοντά σε πηγές και σε πλατείες των χωριών υπάρχουν πλάτανοι με βίο πολλών αιώνων.
Τα πλατάνια είναι δέντρα ψηλά, φυλλοβόλα, με ξηρό φλοιό. Τα φύλα είναι μεγάλα, παλαμοειδή, με άφθονα διακλαδισμένα νεύρα και μικρό μίσχο. Τα άνθη είναι μόνοικα, κατά πυκνά σφαιρικά κεφάλια. Ο καρπός είναι σφαιρικός, κρεμάμενος και όταν ανοίγει ελευθερώνει λεπτά σπέρματα.

Σφενδάμι (Acer obrastatum)

Ένα δέντρο φυλλοβόλο, με φύλλα παλαμοσχιδή. Ο καρπός αποτελείται από δυο κάρυα με πτερύγιο, και λέγεται δισαμάριο.
Φυτρώνει σε μη αργιλώδη εδάφη. Το φύλο του βάφεται εύκολα και μετά το γυάλισμα σχηματίζει «νερά».

Φράξος (Fraxinus ornus)

Είναι δενδρύλλιο που φτάνει ως 10 μέτρα ύψος. Είναι γνωστό και σαν μελιός ή μέλεγος. Έχει αντίθετα, σύνθετα και πτεροσχιδή φύλλα, μήκους 30 περίπου εκατοστών που περιλαμβάνουν 3-13 φυλλάρια, με οδοντωτά άκρα.